Taken van de Ondernemingsraad

Overleg.

Eťn van de belangrijkste taken van de ondernemingsraad is het plegen van overleg namens de werknemers met de bedrijfsleiding over de gang van zaken in het bedrijf.

Arbeidsvoorwaarden.

De ondernemingsraad moet zoveel mogelijk bevorderen dat de geldende voorschriften op het terrein van de arbeidsvoorwaarden worden nageleefd. Hieronder vallen zowel CAO-bepalingen en wettelijke voorschriften als interne regelingen. Bij CAO-bepalingen kunt u denken aan het aantal vakantiedagen of atv-dagen, vakantietoeslag, werktijden, overwerkvergoedingen, loon, Vut of prť-/vroegpensioenregelingen en pensioenregelingen, opzegtermijn etc. Voorbeelden van wettelijke voorschriften zijn o.a. de Wet Minimumloon, Minimumvakantietoeslag en de Arbeidstijdenwet. Als er geen CAO van toepassing is bij het bedrijf dan zal de ondernemingsraad de arbeidsvoorwaarden moeten vaststellen in overleg met de ondernemer. Het toezicht op de naleving daarvan is dan natuurlijk ook de taak van de ondernemingsraad.

Arbo.

De ondernemingsraad moet er op toezien dat voor de onderneming geldende voorschriften (bijvoorbeeld Arbeidsomstandighedenwet en Arbeidswet), eventuele CAO-bepalingen en interne regelingen worden nageleefd. U kunt daarbij denken aan voorschriften voor het werken met gevaarlijke stoffen, of het handhaven van geluidsnormen.

Werkoverleg.

De ondernemingsraad moet het werkoverleg en het overdragen van bevoegdheden in de onderneming bevorderen. De bedoeling hiervan is om de werknemers zoveel mogelijk te betrekken bij de regeling van hun arbeid.

Gelijke behandeling.

De ondernemingsraad moet de gelijke behandeling van mannen en vrouwen in de onderneming bevorderen.

 

Rechten en bevoegdheden van de Ondernemingsraad

Algemene gang van zaken.

Tenminste tweemaal per jaar is de directie verplicht om met de ondernemingsraad de algemene gang van zaken in het bedrijf te bespreken. Als de onderneming een Raad van Commissarissen heeft dan moet een vertegenwoordiger daarvan deze vergaderingen bijwonen. Ten behoeve van dit overleg verstrekt de directie gegevens over de werkzaamheden en de resultaten van het afgelopen jaar en de plannen en verwachtingen voor de komende tijd.

Adviesrecht (art. 25).

Over veel belangrijke zaken in de onderneming zal de ondernemingsraad om advies moeten worden gevraagd. Deze zaken worden met naam en toenaam genoemd. Zaken die niet genoemd zijn vallen niet onder het adviesrecht.

Dit is een van de belangrijkste artikelen. Het is onmogelijk om dit artikel in zijn geheel te beschrijven. Dit artikel is een meerdaagse training meer dan waard.

Instemmingsrecht (art. 27).

De ondernemer heeft de instemming van de ondernemingsraad nodig bij vaststelling, wijziging of intrekking van sociale regelingen die eventueel niet inhoudelijk in de cao zijn geregeld. Het gaat daarbij wel weer om een aantal met name genoemde zaken, zoals:

-invoering/wijziging/intrekken van een winstdelingsregeling of spaarregeling

-invoering/wijziging/intrekken van een werktijden- of vakantieregeling

-invoering/wijziging/intrekken van een klachtenregeling

Kan een ondernemer een advies (art. 25 ) naast zich neer leggen (onder bepaalde voorwaarden) het onthouden van instemming van de ondernemingsraad op een voorstel van de ondernemer over in het artikel genoemde onderwerpen betekent dat het voorstel niet ingevoerd kan worden. De ondernemer moet dan eventueel naar een kantonrechter stappen om toestemming te krijgen voor invoering van het voorstel. De kantonrechter zal dan in zijn overweging de redenen van de ondernemingsraad sterk mee laten wegen.

Initiatiefrecht (art. 23).

Dit recht kan op twee manieren worden uitgeoefend. Ten eerste kan de ondernemingsraad in een overlegvergadering alle zaken die de onderneming betreffen aan de orde stellen en daarover voorstellen doen en standpunten innemen, zonder dat de werkgever kan weigeren hierover te praten. Via het initiatiefrecht kan de ondernemingsraad haar stimulerende taken uitoefenen en wensen en verlangens van de werknemers bij de ondernemer aan de orde stellen.

Ten tweede kunnen ook buiten het overleg met de ondernemer door de ondernemingsraad voorstellen worden gedaan. De ondernemer is verplicht hierover tenminste eenmaal van gedachten te wisselen. Daarna moet de ondernemer zo spoedig mogelijk schriftelijk en met redenen omkleed laten weten of en in hoeverre hij het voorstel overneemt. De ondernemingsraad heeft ingeval van afwijzing geen beroepsmogelijkheid. Hij kan dus niet naar de kantonrechter stappen om een oordeel te vragen.

Informatierecht (art. 31)

Informatierecht is heel belangrijk. Om goed te kunnen functioneren behoort de ondernemingsraad voldoende en tijdige informatie te ontvangen. Het informatierecht bestaat uit twee onderdelen n.l.: informatie waar de ondernemingsraad om moet vragen en informatie waarop de ondernemingsraad recht heeft, dus wat de ondernemer moet verstrekken.

Gevraagde informatie

De ondernemer moet voldoen aan elk redelijk verzoek van de ondernemingsraad om inlichtingen. Het gaat hierbij om gegevens die de ondernemingsraad meent nodig te hebben voor de uitoefening van zijn taak. Een algemeen beroep op de taakuitoefening van de ondernemingsraad is voldoende. De ondernemingsraad moet expliciet aangeven waarvoor de informatie nodig is, bijvoorbeeld om na te kunnen gaan dat een interne regeling correct wordt nageleefd, dat er geen verschil gemaakt wordt tussen diverse groepen werknemers bij beloning enz. Als de ondernemer van mening is dat de gevraagde informatie niets uitstaande heeft met het doel waarvoor de ondernemingsraad is ingesteld, kan hij weigeren deze te verstrekken. Het geschil kan dan aan de bedrijfscommissie ter bemiddeling en advies worden voorgelegd, waarna eventueel de kantonrechter om een beslissing kan worden gevraagd.

Ongevraagde informatie

Buiten de informatie waarom moet worden gevraagd, is er een aantal situaties waarin de ondernemer verplicht is ongevraagd informatie te verstrekken, n.l.:

1.Aan het begin van ieder zittingsperiode is de ondernemer verplicht inzicht te geven in de rechtsvorm en de structuur van het bedrijf. Deze gegevens moeten schriftelijk worden verstrekt. De bedoeling hiervan is dat de ondernemingsraad een beeld krijgt van wie de ondernemer is, welke functionarissen namens hem optreden, hoe de organisatie in elkaar zit en welke duurzame betrekkingen met andere ondernemers bestaan die van belang kunnen zijn voor het voortbestaan van de onderneming.

2.De ondernemer moet tenminste tweemaal per jaar financieel-economische informatie verstrekken voor de bespreking van de algemene zaken. Een overzicht van behaalde en verwachte resultaten, overzicht van inkomsten en uitgaven, marktgegevens, concurrentiepositie en dergelijke. Daarnaast toekomstgerichte informatie, zoals onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten en investeringsplannen. Deze kunnen schriftelijk of mondeling verstrekt worden. Als de ondernemer verplicht is een jaarrekening op te stellen, dan moet de ondernemingsraad deze spoedig nadat de jaarrekening is vastgesteld ontvangen.

3.Ter bespreking van de algemene gang van zaken in de onderneming verstrekt de ondernemer tenminste eenmaal per jaar gegevens over de werkgelegenheidssituatie in de onderneming en het door de ondernemer gevoerde sociale beleid. (Sociaal jaarverslag)

4.In de tweejaarlijkse overlegvergadering waarin de algemene gang van zaken in de onderneming wordt besproken, moet de ondernemer informatie verstrekken over projecten en besluiten die in voorbereiding zijn en betrekking hebben op het advies- of instemmingsrecht. De ondernemer moet ook afspraken maken wanneer en hoe de ondernemingsraad bij de besluitvorming wordt betrokken.

5.Een advies- of instemmingsaanvraag dient vergezeld te gaan van alle benodigde informatie om tot een afgewogen oordeel te kunnen komen.

 

Raadplegen van deskundigen, scholing en tijdsbesteding

Raadplegen van deskundigen.

Een ondernemingsraad heeft het recht om deskundigen uit te nodigen en om advies te vragen over een bepaald onderwerp. De uitnodiging kan gedaan worden aan interne en externe deskundigen. De hieraan verbonden kosten komen voor rekening van de ondernemer, althans als de ondernemer vooraf over de hieraan verbonden kosten is geÔnformeerd en de kosten noodzakelijk zijn voor de taakuitoefening van de ondernemingsraad. De ondernemer kan bezwaar maken tegen het dragen van de kosten. In zo’n geval kan via een bemiddelingspoging van de bedrijfscommissie een beslissing van de kantonrechter worden gevraagd.

Scholing.

De ondernemingsraad heeft het recht op tenminste vijf cursusdagen per jaar. Leden van een vaste commissie van de ondernemingsraad of een onderdeelcommissie hebben recht op tenminste drie dagen.

Deze scholingsdagen kunnen ook benut worden om bijvoorbeeld een adviesaanvraag of instemmingsverzoek te bespreken.

Tijdsbesteding.

Onder het onderwerp scholing is het aantal scholingsdagen vermeld. Dit betreft minimaal 5 of 3 werkdagen per jaar met behoud van salaris. Het vaststellen van het aantal dagen moet in overleg met de ondernemer plaats vinden.

Voorts bepaalt de Wet (WOR) nog de volgende onderwerpen:

-er wordt als regel tijdens de normale arbeidstijden vergaderd.

-voor raadpleging van niet or-leden mag het werk onderbroken worden. Dit recht houdt mede in een vrije toegang tot de werkruimtes van de onderneming om kennis te kunnen nemen van de arbeidsomstandigheden. De vaststelling van het hiervoor benodigde aantal uren per jaar gebeurt in overleg met de ondernemer, met een minimum van 60 uur per ondernemingsraadlid per jaar.

Naast deze tijdsbestedingsmogelijkheden regelt de wet zelfs dat de ondernemingsraad gebruik mag maken van de in de onderneming aanwezige voorzieningen. Hieronder vallen o.a., het gebruik van vergaderruimte, telefoon, fax, kopieerapparatuur enz.

 

Besef wel dat deze informatie een vogelvlucht is van de wet.
Wij adviseren u om de volgende boeken te raadplegen:

Uitgaven van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Te bestellen bij SDU, tel 070 37889880

Inzicht in de ondernemingsraad, (laatste druk vragen)
Een toelichting bij de Wet op de ondernemingsraden.

Inzicht in financiŽle informatie
Toelichting op het financiŽle informatierecht van de ondernemingsraden.

Handboek Arbowet
Rechten en verplichtingen toegelicht voor werkgever en werknemer.

 

U kunt natuurlijk ook bij Kramer&Kramer uw vragen stellen over de vermelde onderwerpen.